Volume Savaşları

Mayıs 2011′de Sound Dergisi’nde yayınlanmıştır.

Limiter’a abanmak ya da abanmamak! İşte bütün mesele bu…
Volume savaşlarını duymuşsunuzdur. Daha yüksek sesli olanın daha çok sevileceğine inanıldığı için albümlerin miks ve mastering aşamasında sinyal seviyelerinin dinamikleri yok edecek seviyede yukarı çekilmesi mevzusu. Geçen ay kayıt ve miksajından bahsettiğim Antre’nin mastering işlemini kendi başıma yapma gayreti içerisindeyken başımdan geçenleri ya da bu sürecin bana düşündürdüklerini paylaşmak istedim. Önce bazı kavramlara açıklık getirmek niyetindeyim. Okumaya devam et

Bir Caz Trio Kayıdı

Mart 2011′de Sound Dergisi’nde yayınlanmıştır.

CANLI KAYIT

Tatil yapmak gibi kötü (!) bir alışkanlığı olmayan bendenize, okul sömestre tatildeyken bir kaç kayıt yapmak ilaç gibi geldi. Gitar, bas, davuldan oluşan üçlümüzün lideri Berklee mezunu gitarist Ali Erdoğan Ağca. Kararlaştırıldığı gibi saat tam 12.00’de canlı kayıt yapmak için Modern Müzik Akademisi Stüdyo A’ya geldiler. Onlar gelmeden biz kayıt odasında kullanacağımız ayırıcı panelleri yerleştirmeye, davulun ve amplilerin kurulumunu yapmaya başlamıştık bile.

 

Okumaya devam et

Majör Tonda Minör Pentatoniklerle Solo Atın!

Mayıs 2009′da Volume Dergisi’nde yayınlanmıştır.

Bir başka yazımda diyatonik armoniden bahsetmiştim. Buna göre Şekil 1’deki akor dizisini incelerseniz E majör tonunda olduğunu fark edeceksiniz. Bu akor dizisi üzerine E majör (Şekil 2) dizisiyle birlikte E majör pentatonik (Şekil 3) dizisini de çalabilirsiniz. Ne de olsa 1, 2, 3, 5 ve 6. derecelerden oluşan majör pentatonik dizi majör dizinin içerisinde zaten yer alıyor. Şekil 4’te sizler için her iki diziyi de kullanan bir cümle yazdım. Buraya kadar her şey normal, sürpriz yok. Okumaya devam et

Pro Tools’ta Elastic Audio

Pek çok kişi, MIDI’de oldukça eski ve temel bir özellik olan Quantize fonksiyonunu bilir ve gündelik iş akışında sıkça kullanır. Ancak iş audio quantize’a gelince herkes şöyle bir duraklar. Hiç duraklamaya falan gerek yok! 2001 yılında yayınlanan Pro Tools 5.1 versiyonda yer alan Beat Detective ile bu işi yapıyor, 2007’deki Pro Tools 7.4’ten beri ise Elastic Audio ile audio’ya MIDI gibi davranabiliyor. Evet yanlış duymadınız, Pro Tools MIDI ile yapılabilen pek çok işlemi audio için de yapabiliyor. Hatta bunun için ayrı bir menü kullanmıyor. Aynı Event menüsünün altında yer alan Quantize penceresinden ister audio ister MIDI’yi quantize edebiliyorsunuz. Örneğin Cubase kullananlar bilir, MIDI için ayrı bir menü mevcuttur, audio ile ilgili edit işlemleri ayrı pencerelerden farklı komutlarla, pek çok karmaşık işlem yaparak gerçekleştirilir.

Tick Based ya da Sample Based, işte bütün mesele bu! Okumaya devam et

Majör ve Minör Dizilerin Armonizasyonu

Bana göre, armoni bilgisinden yoksun birinin başarılı bir solo gitarist olabilmesi mümkün değil. Herhangi bir entelektüel çaba göstermeden; notadan, tab’dan ya da çeşitli grafikler yardımıyla bazı dizileri, teknikleri ezberleyip üstün körü bir şekilde çeşitli akorların üzerine çalarak sadece bir yere kadar ilerlenebilir. Akor ve dizi kuruluşlarını, dizilerin akorlarla ilişkilerini enikonu öğrenmeden gerçekten zeki, orijinal bir müzik yaratabilmek imkansız. Tüm genç müzisyenleri modern armoni öğrenmeye davet ediyorum.

Piyasada klasik armoni üzerine çeşitli kitaplar var ancak pop, rock, blues, caz ve benzeri popüler müzik türlerinde yaratıcı olarak kullanabileceğimiz güncel armoni bilgilerini içeren kitaplar pek az. Tam olarak ihtiyacı gidermese de şu kitapları tavsiye edebilirim:

Notasyon ve Diziler, Aralık ve Akor Bilgisi (Oğuz ABADAN – Pan Yayıncılık), Caz Müziğinde Akor Dizileri (Nail YAVUZOĞLU – Pan Yayıncılık), Armoni (Nuhan CANGAL – Arkadaş Yayınları)

Bunların dışında; bendenize ait Solo Gitar Metodu kitabının sonunda yer alan kısa armoni bölümünden yararlanabilir, İngilizce biliyorsanız Harmony & Theory (Keith WYATT, Carl SCROEDER – Essential Concept, Musicians’ Institute) adlı kitabı çalışabilirsiniz.

bU Müzik Atölyesi

MAJÖR DİZİNİN ARMONİZASYONU

Akorların ve dizilerin nasıl kurulduğuyla ilgili temel bir bilgiye sahip olduğunuzu (ya da yukardaki paragrafı okuduktan sonra en kısa zamanda olacağınızı) varsayarak; sizlere bugün majör dizinin armonize edilmesinden bahsetmek istiyorum. ‘Bir şarkının tonu nasıl bulunur?; Bu akorların üzerine hangi gamları kullanarak solo atabilirim?’ gibi hayati sorularınızın cevapları bu gibi armoni konularında saklıdır.

Okumaya devam et

İyi Bir Gitar Tonu Yakalamak İçin Tavsiyeler

Bu yazı; yayın hayatı maalesef fazla uzun sürmeyen Soundmag dergisinin 1996 yaz sayısında yayınlanmıştır. Yani 16 yıl önce…

Bir gitaristi başarılı kılan üç temel özellikten sözedilir: Duygu, teknik ve ton. Burada ilk ikisini bir kenara bırakıp iyi bir elektrik gitar tonu elde edebilmenin yollarını araştıracağız.

Gitar tonunuz, sizi dinleyenlerin çalışınıza ve genel olarak müziğinize gösterecekleri ilgi ve beğeniyi doğrudan etkiler. Sizi sıradışı ya da sürüden biri yapabilir. Bir vokalist için sesinin kalitesi, tınısı ne kadar önemli ise biz gitaristler için de ton aynıdır. Birkaç benzetme yapmak gerekirse Rod Stewart’ın kırçıllı, boğuk sesini, iyice sürülmüş yeni yeni çatlayan bir lambalı ampli tonuna (crunch) benzetebiliriz. Motorhead’den Lemmy’nin vokali ise bol distortion’lı, sert ve kalın bir gitar tonunu çağrıştırıyor. Şimdi, aslında her biri ayrı birer yazı konusu olabilecek gitar tonuna etki edebilecek faktörleri tek tek inceleyelim.

Okumaya devam et

Pro Tools’ta MIDI Real Time Properties

Şubat 2012’de Sound Dergisi’nde yayınlanmıştır.

Real Time işlem yapmak nedir?

Bu ayki yazımda MIDI verileri üzerinde eşzamanlı değişiklikler yapmanıza izin veren MIDI Real Time Properties konusunu ele alacağım. Ama önce, dijital iş istasyonlarında sıklıkla kullanılan Real Time (eş zamanlı) kavramı üzerinde durmak istiyorum. Plug-in örnekleri üzerinden hareket ederek anlatmayı deneyeceğim.

Okumaya devam et

Blues Sololarında Arpej Kullanımı

Mart 2009’da Volume Dergisi’nde yayınlanmıştır.

Geçen ayki yazımda 12 ölçü blues akor yürüyüşü üzerine minör ve majör pentatonikleri blues dizisiyle de karıştırarak çalmaktan bahsetmiştik. Bu ay da yine ileri seviye blues solo tekniğine devam edelim istiyorum.

Arpejlerin solo tekniği açısından önemi çok büyük. Bu durum sadece gitar için değil tüm melodik enstrumanlar için geçerli. Ancak özellikle genç müzisyenler tarafından arpejlere gereken ilginin gösterilmediğini gözlemliyorum. Bana göre iyi bir solist olmak isteyen herkes 12 tonda 3 sesli ve 4 sesli arpejleri en az 2-3 pozisyondan çalabilmeli.

Okumaya devam et

Blues’un Ötesi

Şubat 2009’da Volume Dergisi’nde yayınlanmıştır.

Bu yazıda sizlere minör ve majör pentatonik dizilerini birlikte kullanmanın yollarından bahsedeceğim. Tabi ki araya biraz blues dizisi de katacağız. 12 ölçü blues akor yürüşünü hatırlayalım:

Okumaya devam et

Pro Tools’ta Kulaklık Miksi

Mart 2012’de Sound Dergisi’nde yayınlanmıştır.

Stüdyo kayıtlarında sanatçının kendini iyi duyabilmesi çok önemlidir. Kayıt odasında kendini ve altyapıyı kulaklıkla dinlemek zorundadır. Bu sebeple pek çoğumuz kayıt için en iyi kulaklığın hangisi olduğu tartışır durur, kayıt odasında sanatçının kendi kulaklık miksini yapabilmesini imkan veren kulaklık mönitör sistemlerinin hayalini kurarız.

Kanal kayıtlarda önemli olan kulaklık miksi, canlı yani hücum kayıtlarda daha da kritik bir hal alır. Kanal kayıt sırasında sanatçının kendi enstruman volümüne yüklenebilir, altyapıyı oluşturan diğer enstrumanları kulaklık miksinde geriye atabiliriz. Oysa canlı çalındığında herkes kendini daha fazla duymak isteyeceğinden (more me!); kayıt odasına eğer birden fazla hatta müzisyen sayısı kadar kulaklık miksi gönderemiyorsanız işiniz zor. Hücum kayıtta kendini daha net duymak isteyen şarkıcı kulaklık miksinde diğer enstrumanları kısmanızı isteyecektir. Bu talebi yerine getirdiğinizde diğer müzisyenler mutsuz olacak ve itiraz edeceklerdir. Böyle bir durumda kontrol odasına, kayıda giren müzisyen sayısı kadar ayrı kulaklık miksi yollamanız gerekmektedir. Bunu yapabilmek için de yine müzisyen sayısı kadar bağımsız girişleri ve çıkışları olan kulaklık preamplisine, ve yine aynı sayıda AUX kanalı olan bir dijital/analog miksere ihtiyaç duyacaksınız. Harici mikser üzerinde toplandığınız ve aynı zamanda kayıda da giden tüm sinyalleri AUX kanallarını kullanarak kulaklık amplisinin girişlerine yollamalısınız. Bazı çok kanallı ses kartlarında bulunana direct monitöring ve software mikser sayesinde mikser gereksinimi ortadan kalkabilir. Mesela M-Audio ProFire 2626 ile bu iş harici bir mikser kullanılmadan yapılabilir.

Okumaya devam et